مسیرساز

سهم وام در نرخ مسکن به ۱۵درصد رسید

سهم وام در نرخ مسکن به ۱۵درصد رسید

مسیرساز: در صورتیکه تسهیلات بانکی یکی از ابزارهای اصلی دفاع از تقاضای مسکن به حساب می آید، به قول معاون مسکن سهم وام از قیمت مسکن قابل استطاعت در کشور حدود 10 تا 15 درصد است. این در حالی است که به عقیده عباس صوفی، عضو کمیسیون عمران مجلس، یک زمانی وام 350 میلیون تومانی که می دادیم، قیمت خانه 100 متری 250 میلیون تومان بود، ولی اکنون خانه را باید چند میلیارد بخریم.


باشگاه خبرنگاران جوان نوشت: بازار مسکن طی سالیان اخیر با مجموعه ای از موانع فنی و اقتصادی مواجه بوده است؛ از رشد هزینه های ساخت وساز و کاهش سرمایه گذاری گرفته تا محدودیت تسهیلات بانکی و عقب ماندگی قدرت خرید خانوارها از افزایش قیمت ها. نتیجه این شرایط، بازاری است که بااینکه همچنان با تقاضای قابل توجه برای تامین سرپناه مواجه می باشد، اما بخش بزرگی از متقاضیان امکان تبدیل این تقاضا به معامله حقیقی را ندارند.
در چنین شرایطی، بررسی شرایط بازار مسکن نشان داده است که مساله امروز این بخش صرفا تعداد واحدهای تولید شده یا میزان زمین در اختیار دولت نیست، بلکه شکاف میان قیمت مسکن و توان مالی خانوارها به یکی از مهم ترین موانع دسترسی مردم به خانه تبدیل گشته است.

افزایش نرخها و خروج خانه اولی ها از بازار خرید

داود بیگی نژاد، نایب رییس اول اتحادیه مشاوران املاک تهران، با اشاره به تغییرات قیمت مسکن نسبت به سال قبل باور دارد که قدرت خرید متقاضیان متناسب با افزایش نرخها رشد نکرده است.
به قول وی، در مقایسه نقطه به نقطه بازار، تفاوت قابل توجهی در سطح نرخها مشاهده می شود؛ به صورتی که در مقطعی میانگین قیمت هر مترمربع مسکن در تهران حدود ۸۰ میلیون تومان اعلام شده بود، اما امروز رجوع کنندگان به دفاتر مشاوران املاک در مناطق مختلف شهر، افزایش قابل توجه نرخها را نسبت به سال قبل احساس می کنند.
بیگی نژاد با اشاره به کاهش تعداد قراردادهای خرید و فروش مسکن اظهار داشت: معاملات این بخش بشدت کاسته شده و حتی در بازار اجاره هم افزایش نرخها در فصل تابستان سبب شده برخی مستأجران ناچار به تغییر منطقه سکونت خود شوند.
او همینطور با طرح این پرسش که آیا کاهش معاملات ناشی از نبود فروشنده است یا افت توان خرید متقاضیان، تاکید کرد که افزایش نرخها با رشد قدرت مالی خریداران تناسب نداشته است.
از جانب دیگر، به قول نایب رییس اول اتحادیه مشاوران املاک تهران، قسمتی از سازندگان بعد از فروش یکی دو واحد ابتدائی و تامین نیازهای مالی پروژه، تمایل چندانی به عرضه سایر واحدهای خود ندارند؛ موضوعی که در کنار کاهش توان خرید مردم، محدودیت عرضه آپارتمان را هم شدت بخشیده است.
این وضعیت سبب شده است متقاضیان خانه اولی که تنها به پس انداز نقدی یا تسهیلات بانکی متکی هستند، با دشواری بتوانند واحدی متناسب با توان مالی خود پیدا کنند. در حقیقت، بخش قابل توجهی از معاملات موجود به افرادی اختصاص دارد که از قبل ملکی در اختیار دارند و با فروش آن می توانند برای خرید واحد جدید اقدام نمایند یا متراژ خانه خویش را بالا برند.

کمبود مسکن قابل استطاعت؛ مسئله ای فراتر از تعداد واحدهای موجود

در همین زمینه، حبیب ا... طاهرخانی، معاون مسکن و ساختمان وزیر راه و شهرسازی، با تأکید بر این که موجودی مسکن کشور از نظر تعداد با تعداد خانوارها گرفتار ناترازی نیست، باور دارد مسئله اصلی بازار، کمبود واحدهای متناسب با توان اقتصادی خانوارهاست.
وی با اشاره به این که مسکن یکی از پیچیده ترین بخش های اقتصادی و اجتماعی کشور شمرده می شود، اظهار داشت: حتی در اقتصادهای مبتنی بر بازار آزاد هم به علت شکست بازار، دولت باید برای تامین مسکن و فراهم کردن دسترسی مردم به سرپناه مناسب مداخله کند؛ بخصوص در شرایط بحرانی که اجرای طرح های حمایتی ملکی و استیجاری لزوم بیشتری پیدا می کند.
طاهرخانی در ادامه آمار صدور پروانه های ساختمانی در تهران اشاره کرده و گفته است در مقاطعی سالانه حدود ۲۰۰ تا ۲۲۰ هزار پروانه ساختمانی برای واحدهای مسکونی صادر می شد، اما در سرشماری سال ۱۳۹۵ بیشتر از ۴۰۰ هزار واحد مسکونی خالی در کشور شناسایی شد که بخش قابل توجهی از آنها در مناطق برخوردار قرار داشتند.

کاهش سرمایه گذاری و رشد هزینه های ساخت وساز

معاون وزیر راه و شهرسازی با اشاره به عملکرد بخش ساختمان اعلام نموده است که این بخش پارسال با وجود شرایط اقتصادی کشور توانست رشد مثبت ۱.۴ درصدی را ثبت کند، اما امسال ادامه نااطمینانی های اقتصادی و شرایط سرمایه گذاری، تردید فعالین اقتصادی برای ورود به این بخش را افزایش داده است.
به قول طاهرخانی، بیشتر از ۹۰ درصد تولید و عرضه مسکن در کشور توسط بخش خصوصی به انجام می رسد و بنابراین رفع موانع تولید و تسهیل فعالیت سازندگان از اولویت های وزارت راه و شهرسازی است.
در چنین شرایطی، سازندگان با دو مساله همزمان مواجه هستند؛ از یک طرف هزینه تولید مسکن بالا رفته و از سوی دیگر، قدرت خرید متقاضیان مصرفی امکان فروش سریع واحدها با قیمت های مورد انتظار سازندگان را محدود کرده است.
این شکاف می تواند به کاهش سرمایه گذاری جدید و کند شدن روند عرضه منجر شود؛ مساله ای که در طولانی مدت هم بر تعادل بازار اثرگذار خواهد بود.

عمل نکردن بانکها به تعهدات قانونی؛ یکی از موانع تولید مسکن

در کنار هزینه های ساخت، تامین مالی یکی از مهم ترین مشکلات این بخش به شمار می رود؛ موضوعی که عباس صوفی، عضو کمیسیون عمران مجلس، هم بر آن تاکید دارد.
وی با انتقاد از اجرا نشدن صحیح قوانین حوزه مسکن اظهار داشت: اگر قوانین مصوب به درستی اجرا می شدند، امروز با بخش زیادی از مشکلات فعلی مواجه نبودیم. مساله مسکن صرفا به واگذاری زمین از جانب وزارت راه و شهرسازی محدود نمی شود و بانک ها، وزارت اقتصاد، بانک مرکزی و دستگاه های مسئول تامین زیرساخت هم در این مورد وظایفی بر عهده دارند.
صوفی با اشاره به بررسی عملکرد بانکها در کمیسیون عمران مجلس اظهار داشت: در بررسی های انجام شده به شکل برخط مشخص شد بانکها به تعهدات قانونی خود در زمینه پرداخت تسهیلات مسکن عمل نکرده اند لذا بانکهای متخلف طبق ماده ۲۳۴ آئین نامه داخلی مجلس به دستگاه قضایی عرضه شدند.
او همینطور تصریح کرد که وزارت نیرو و وزارت نفت هم در زمینه تامین زیرساخت هایی مانند آب، برق و گاز برای پروژه های مسکن تعهداتی دارند که اجرای آنها برای تکمیل واحدها ضروریست.
این اظهارات در کنار تأکید معاون وزیر راه و شهرسازی بر دشواری دسترسی سازندگان به منابع بانکی، نشان داده است که نظام تامین مالی مسکن با چالش هایی در دو سمت عرضه و تقاضا روبه روست؛ از یک سو سازندگان برای تامین سرمایه و تکمیل پروژه ها با محدودیت مواجه اند و از جانب دیگر، تسهیلات موجود هم توان کافی برای مساعدت با خریداران در ورود به بازار را ندارد.

وام مسکن؛ پوشش تنها ۱۰ تا ۱۵ درصد قیمت خانه

یکی از مهم ترین نشانه های کاهش قدرت خرید خانوارها، سهم محدود تسهیلات بانکی از قیمت تمام شده مسکن می باشد.
طاهرخانی با اشاره به وضعیت تسهیلات مسکن اعلام نموده است که درحال حاضر وام مسکن تنها حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد قیمت یک واحد مسکونی قابل استطاعت را پوشش می دهد؛ رقمی که برای ورود خانوارهای متوسط به بازار کافی نیست.
وی با مقایسه وضعیت تسهیلات در ایران و برخی کشورهای دیگر گفته است در خیلی از کشورها تسهیلات مسکن می تواند تا ۸۰ درصد قیمت یک واحد مسکونی را پوشش دهد، اما در ایران خانوارها حتی با پس انداز هم با دشواری امکان ورود به بازار خرید را پیدا می کنند.
این در حالیست که عباس صوفی هم با مقایسه شرایط فعلی و سالیان گذشته، به تغییر فاصله میان تسهیلات و قیمت مسکن اشاره نموده است.
به قول وی، در مقطعی تسهیلات ۳۵۰ میلیون تومانی در شرایطی پرداخت می شد که قیمت هر مترمربع آپارتمان حدود ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان بود و بنابراین، قیمت یک واحد ۱۰۰ متری حدود ۲۵۰ میلیون تومان تمام می شد؛ بنابراین، متقاضی می توانست با بهره گیری از تسهیلات بانکی به خرید مسکن امیدوار باشد.
اما امروز قیمت یک واحد مسکونی ۱۰۰ متری به چند میلیارد تومان رسیده و تسهیلات بانکی دیگر سهم تعیین کننده ای در تامین هزینه خرید ندارد.
این مقایسه به خوبی نشان داده است که افزایش اسمی وام ها، بدون توجه به افزایش قیمت مسکن و درآمد خانوارها، لزوماً به معنای تقویت قدرت خرید نیست. در حقیقت، زمانی که قیمت مسکن با سرعت بیشتری از میزان تسهیلات و درآمد خانوارها افزوده می شود، اثرگذاری وام های بانکی در تامین سرپناه کاسته می شود.

تحویل ۱۳۰ هزار واحد حمایتی

در قسمت مسکن حمایتی هم دولت برنامه هایی برای تکمیل پروژه های نیمه تمام و تحویل واحدها به متقاضیان در دستور کار دارد.
طاهرخانی با اشاره به تعهدات دولت در قالب طرح اقدام ملی و نهضت ملی مسکن اعلام نموده است که حدود ۸۵۰ هزار واحد از سال ۱۳۹۸ در تعهد دولت قرار گرفته و تا حالا حدود ۱۲۰ هزار واحد از این طرح ها تحویل شده است که ۱۰۰ هزار واحد آن مربوط به عملکرد دولت چهاردهم بوده است.
به قول معاون وزیر راه و شهرسازی، برنامه ریزی شده است تا آخر سال ۱۴۰۵ حدود ۱۳۰ هزار واحد مسکن حمایتی به متقاضیان تحویل داده شود. همینطور بیشتر از ۸۵ درصد این واحدها پیشرفت فیزیکی دارند و روند تکمیل آنها به شکل هفتگی رصد می شود.
طاهرخانی در این مورد از درنظر گرفتن تسهیلات قرض الحسنه ۴۰۰ میلیون تومانی برای متقاضیان حائز شرایط در دهک های پایین درآمدی اطلاع داده و اعلام نموده است برای پروژه هایی که بیشتر از ۸۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارند هم ۲۰۰ میلیون تومان کمک از محل صندوق ملی مسکن اختصاص می یابد.
همینطور به قول وی، ۸ هزار میلیارد تومان برای مساعدت با مسکن محرومین امسال درنظر گرفته شده و سقف تسهیلات مسکن هم از ۶۵۰ میلیون به ۸۵۰ میلیون تومان بالا رفته است.
برآیند اظهارات مسؤلان وزارت راه و شهرسازی، نمایندگان مجلس و فعالین بازار مسکن نشان داده است که مشکلات این بخش را نمی توان صرفا با افزایش تعداد واحدهای تولید شده یا واگذاری زمین برطرف کرد.
از یک طرف، معاون وزیر راه و شهرسازی بر نبود ناترازی در تعداد واحدهای مسکونی نسبت به خانوارها و کمبود مسکن قابل استطاعت تاکید دارد؛ از سوی دیگر، فعالین بازار از محدودیت عرضه فایل های فروش، کاهش معاملات و خروج خانه اولی ها از بازار خرید سخن می گویند. در همین حال، نمایندگان مجلس هم اجرا نشدن تعهدات بانکی و تاخیر در تامین زیرساخت ها را از موانع تحقق برنامه های مسکن می دانند.
در مجموع، بازار مسکن با مساله ای فراتر از کمبود فیزیکی واحدهای مسکونی مواجه می باشد. وجود واحدهای خالی در مناطق برخوردار، عرضه واحدهای گرانقیمت و بزرگ، کاهش قدرت خرید خانوارها، محدودیت تسهیلات بانکی و کاهش تمایل سرمایه گذاران به ساخت وساز، همگی نشان می دهند که میان نوع عرضه مسکن و نیاز حقیقی جامعه فاصله به وجود آمده است.
به این دلیل، سیاستگذاری در این بخش باید از تمرکز صرف بر آمار ساخت وساز فاصله بگیرد و بسمت تولید مسکن متناسب با درآمد خانوارها حرکت نماید.

صوفی با اشاره به بررسی عملکرد بانک ها در کمیسیون عمران مجلس گفت: در بررسی های انجام شده به صورت برخط مشخص شد بانک ها به تعهدات قانونی خود در حوزه پرداخت تسهیلات مسکن عمل ننموده اند بنابراین بانک های متخلف طبق ماده ۲۳۴ بخشنامه داخلی مجلس به دستگاه قضایی عرضه شدند. به قول وی، در مقطعی تسهیلات ۳۵۰ میلیون تومانی در شرایطی پرداخت می شد که قیمت هر مترمربع آپارتمان حدود ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان بود و بنابراین، قیمت یک واحد ۱۰۰ متری حدود ۲۵۰ میلیون تومان تمام می شد؛ بنابراین، متقاضی می توانست با بهره بردن از تسهیلات بانکی به خرید مسکن امیدوار باشد. طاهرخانی با اشاره به تعهدات دولت در قالب طرح اقدام ملی و نهضت ملی مسکن اعلام نموده است که حدود ۸۵۰ هزار واحد از سال ۱۳۹۸ در تعهد دولت قرار گرفته و تا حالا حدود ۱۲۰ هزار واحد از این طرح ها تحویل شده است که ۱۰۰ هزار واحد آن مربوط به عملکرد دولت چهاردهم بوده است.


منبع:

1405/08/26
11:46:06
0.0 / 5
4
تگهای خبر: بازار , تولید , دستگاه , راه و شهرسازی
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)

تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
لطفا شما هم نظر دهید
= ۳ بعلاوه ۳
پربیننده ترین ها

پربحث ترین ها

جدیدترین ها

مسیر ساز
مسیر ساز